100-letni Andersowiec – płk Emil Mentel

mentelW dniu 26 października br. płk Emil Mentel z Armii Andersa ukończył 100. lat. Dostojny jubilat znalazł swą drugą ojczyznę w Ameryce, dokąd musiał się udać po zakończeniu II wojny światowej gdy Polska znalazła się pod panowaniem komunistów. Z tej okazji 22 października 2016r. pułkownik Emil Mentel otrzymał z rąk pana Konsula Generalnego, Mariusza Brymory Medal Obrońcy Ojczyzny 1939-1945. Uroczyste wręczanie medalu miało miejsce w rodzinnym domu Pana Emila w asyście lokalnych harcerzy.

Emil Stefan Mentel – ur. 26 października 1916 r. w m. Czaniec. Syn Emanuela i Franciszki z domu Szczotka. Jego ojciec był leśniczym w lasach Habsburgów. Po śmierci ojca zamieszkał w Żywcu u siostry, pracownicy miejscowego browaru. Ukończył szkołę powszechną w Czańcu, a następnie gimnazjum w Bielsku. Lasy stały się jego życiową pasją. Stąd, po ukończeniu w grudziądzkim Centrum Wyszkolenia Kawalerii Szkoły Podchorążych Rezerwy Kawalerii (rocznik 1936 – 1937) podjął studia na wydziale leśnym w SGGW w Warszawie, które po drugim roku przerwała wojna. Będąc podchorążym 8 Pułku Ułanów w Krakowie, z chwilą wybuchu wojny wcielony został do I Pułku Szwoleżerów Józefa Piłsudskiego w Warszawie, otrzymał awans na podporucznika (promocja oficerska w 1939 r.), gdzie został dowódcą plutonu konnego. Z tym pułkiem walczył w kampanii wrześniowej 1939 r. Po kapitulacji uniknął niewoli, wrócił do Żywca i ukrywał się w leśnictwie Sopotnia. 1 kwietnia 1940 r. wyruszył na nartach na Węgry, z zamiarem dołączenia do Armii Polskiej we Francji. Po dotarciu do Budapesztu, wysłany został do Splitu, do Jugosławii, gdzie oczekiwał na transport morski. Był to pierwszy transport, który skierowany został nie do Francji, a do Syrii.
Wstępuje do Brygady Strzelców Karpackich (nr ewid. 1180) z przydziałem do Dywizjonu Rozpoznawczego Ułanów (30.05.1940 r.), na stanowisko dowódcy plutonu w szwadronie konnym. Bierze udział w obronie Tobruku i w kampanii libijskiej. Za czyny bojowe na polu walki pod Tobrukiem (rozkaz dzienny z dn.7 lutego 1942 r.), po raz pierwszy odznaczony Krzyżem Walecznych przez gen. Stanisława Kopańskiego. Przeszedł z Pułkiem cały szlak bojowy w kampanii włoskiej Polskiego 2 Korpusu, od Monte Cassino poprzez Ankonę, Linię Gotów, Apenin Emiliański, aż do wyzwolenia Bolonii. W roku 1944 po raz drugi odznaczony Krzyżem Walecznych przez gen. Władysława Andersa, w bitwie o Monte Cassino. Za wybitne czyny wojenne połączone z wyjątkową ofiarnością i odwagą, otrzymuje Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari V kl. Odznaczony wieloma brytyjskimi odznaczeniami, m.in. Military Cross (MC – Krzyż Wojskowy). Wojnę kończy w stopniu Rotmistrza, jako dowódca 1 szwadronu Pułku Ułanów Karpackich.
Po zakończeniu wojny wyjechał z Pułkiem do Anglii. Rozpoczęte, jeszcze w Warszawie studia, ukończył w Szkocji. W 1951 r. wyjechał do Rodezji, (Zimbabwe), gdzie zakłada Koło Kombatantów Polskich zostając jego Prezesem. Podczas wojny w Rodezji w latach 1973 – 1980, zostaje Oficerem Obrony Narodowej (Civil Defence). Na skutek przewrotu politycznego, wyjeżdża z Zimbabwe w roku 1988 do Kalifornii w USA. W Ameryce zajmuje się działalnością publicystyczną związaną z tematyką II Wojny Światowej. W tym zakresie współpracuje z uniwersytetami amerykańskimi. Jest niestrudzonym korespondentem dla pism polskich i zagranicznych. Autor artykułów do „Ułana Karpackiego”, londyńskiego „Przeglądu Kawalerii i Broni Pancernej”, grudziądzkich „Komunikatów Fundacji” i innych. Napisał także wspomnienia „W pogoni za wolnością”. Wielokrotny uczestnik zjazdów Kawalerzystów II RP w m. Grudziądz.
7. stycznia 2008 r., Minister Obrony Narodowej mianował nie będącego w czynnej służbie wojskowej, Emila Mentla do stopnia pułkownika. Postanowieniem Prezydenta RP z dn. 28. kwietnia 2008 r., za wybitne zasługi dla Rzeczypospolitej Polskiej, za działalność na rzecz środowisk kombatanckich wyróżniony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Odznaczenie w imieniu Prezydenta RP wręczyła Pani Joanna Kozińska – Frybes, Konsul Generalna Konsulatu RP w Los Angeles. Uroczystość miała miejsce 1. czerwca 2011 r. w Sacramento, w Polonijnym Ośrodku Kulturalno – Pastoralnym.
Inicjator odsłonięcia Tablicy poległych Ułanów Karpackich w Świątyni Opatrzności Bożej w Warszawie Wilanowie (1. września 2012 r.). Ideę powstania tablicy pamiątkowej sfinalizowały: Fundacja na Rzecz Tradycji Jazdy Polskiej z Grudziądza (Prezes p. Karola Skowrońska), oraz Stowarzyszenie Ułanów Karpackich z Poznania (Prezes p. Przemysław Kopij). Tablica jest jedyną na świecie wymieniającą z imienia i nazwiska wszystkich poległych na wojnie ułanów Pułku Ułanów Karpackich. Ostatni raz gościł w Polsce podczas XXV Jubileuszowego Zjazdu Kawalerzystów II RP w Grudziądzu (23-25 sierpnia 2013 r.)

Udostępnij przez:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Kontynuując przeglądanie tej strony, domyślnie akceptujesz użycie ciasteczek tzw. cookies. więcej...

Ustawienia cookie na tej stronie są ustawione domyślnie na "zezwalaj na pliki cookie", aby dać Ci najlepszy sposób przeglądania z możliwych. Jeśli w dalszym ciągu korzystasz z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub klikając na przycisk "Akceptuję", wyrażasz na to zgodę.

Zamknij